Zeven jaar na Grenfell-ramp: huizen van honderdduizenden Britten nog altijd onveilig

Het is een ramp die bij veel Britten nog vers in het geheugen ligt. De brand in de Grenfell Tower in Londen, die zeven jaar geleden aan 72 mensen het leven kostte. Met de brandveiligheid van het gebouw bleek van alles mis. Vandaag komt een rapport uit waarin staat wie daarvoor verantwoordelijk waren. Intussen blijkt dat de huizen van honderdduizenden Britten nog altijd brandgevaarlijk zijn.
De 37-jarige Steph Culpin is een van de mensen die in zo'n 'brandgevaarlijk' huis woont. Na de Grenfell-ramp moesten alle gebouwen werden getest op brandveiligheid.
In 2019 werd haar flat in Bristol onderzocht en daarbij werden meerdere licht ontvlambare materialen aangetroffen. Het risico op het uitbreken van brand in haar gebouw werd ingeschat als 'zeer hoog'.

In een interview met het Britse Sky News zegt Culpin er elke dag over na te denken wat er zou gebeuren als er in haar flat brand zou uitbreken. Want de brandbare materialen zijn vijf jaar na het onderzoek nog niet verwijderd.
Tal van rechtszaken
Dat is niet alleen het geval bij de flat van Culpin. Door heel het land zijn volgens de overheid nog zeker 3280 gebouwen waar zich gevaarlijke en licht ontvlambare materialen in bevinden. Correspondent Anne Saenen vertelt dat er al snel na de Grenfell-ramp discussie ontstond over wie die materialen moet verwijderen.
"Er is veel naar elkaar gewezen", zegt Saenen. "Aannemers, architecten, gebouweigenaren: allemaal zeiden ze dat de ander verantwoordelijk was. Er zijn ook tal van rechtszaken geweest tussen flateigenaren en woningbouwverenigingen. Pas in 2023 kwam de overheid met wetgeving."
In die wet - de Building Safety Act - werd de verantwoordelijkheid voor het vervangen van dit soort gevaarlijke materialen gelegd bij de eigenaar van het gebouw.
In het geval van de flat van Steph Culpin is dit het bedrijf Stockwood Land 2 Limited. Maar die weigeren tot de dag van vandaag om de aanpassingen door te voeren. Culpin daagde het bedrijf daarom voor de rechter, maar zelfs na een rechterlijk bevel weigerde Stockwood de aanpassingen door te voeren.
Nog geen concrete maatregelen
Culpin is in haar flat in Bristol niet de enige die hier tegenaan loopt. Sinds de invoering van de wet zijn er volgens Sky News veel gebouweigenaren die weigeren te betalen voor de vervanging of de boel vertragen.
Veel ogen zijn nu daarom gericht op de nieuwe Labour-regering. "Zij stellen dat er meer toezicht moet komen en dat degene die verantwoordelijk zijn voor de veiligheid van een gebouw daarvoor moeten betalen", zegt Saenen. "Maar hoe dat straks concreet in zijn werk moet gaan, is niet duidelijk."

Waar honderdduizenden Britten nog altijd in grote onzekerheid verkeren, hopen de nabestaanden van het Grenfell-drama vandaag juist wel meer duidelijkheid te krijgen.
'Naming and shaming'
In een eerder onderzoek rond de Grenfell Tower werd de conclusie getrokken dat alle doden voorkomen hadden kunnen worden. Zo was er al eerder gewaarschuwd voor de veiligheidsrisico's en zou de brandweer fouten hebben gemaakt op de avond van de brand.
Het rapport dat vandaag verschijnt moet de vraag beantwoorden wie er verantwoordelijk is voor het plaatsen van de licht ontvlambare platen tegen de buitengevels van het gebouw. "De nabestaanden willen weten welke instanties steken hebben laten vallen wat betreft brandveiligheid. Tot nu toe hebben autoriteiten en organisaties die betrokken waren bij de renovatie van Grenfell Tower hun handen gewassen in onschuld – nu moet duidelijk worden wie hiervoor verantwoordelijkheid dragen", zegt Saenen.
In het rapport komen ook technische aanbevelingen hoe een tragedie als die in Grenfell voorkomen worden.
Strafrechtelijke vervolging?
De nabestaanden hopen dat de uitkomsten van dit onderzoek ook meegenomen worden in het politieonderzoek dat loopt naar de Grenfell Tower. Daarin wordt gekeken of er strafrechtelijke stappen moeten worden genomen tegen de betrokkenen van de ramp die in 2017 aan 72 mensen het leven kostte. Die rechtszaken zullen op z'n vroegst in 2026 beginnen.