Zorginfarct door strengere regels inzet zzp'ers blijft uit

De strengere handhaving op schijnzelfstandigheid zorgt nog niet voor grote problemen in de zorgsector. Een verwachte meltdown blijft uit en de meeste zorgorganisaties krijgen de roosters -zelfs tijdens de griepgolf- gewoon rond. Daar hoort wel de kanttekening bij dat huisartspraktijken en sommige ziekenhuizen nog zelfstandigen inzetten.
Bedden sluiten, minder operatieassistenten en afschalen van de nachtzorg. Vorig jaar luidden verschillende brancheorganisaties voor de zorg de noodklok over de strengere handhaving van de belastingdienst op schijnzelfstandigheid die per 1 januari in zou gaan. Nu de rook is opgetrokken, lijken de gevolgen mee te vallen, blijkt uit een inventarisatie van RTL Z.
Nergens is volgens de woordvoerders van ziekenhuizen, woonzorgcomplexen, huisartsen of ggz-instellingen de zorg afgeschaald. Al stellen in sommige gevallen werknemers die aan het bed staan, en die anoniem willen blijven, wel dat er roosterproblemen zijn.
In het najaar stuurde de Nederlandse ggz een brandbrief aan de Tweede Kamer. Vanwege de vele zzp'ers die bij de ggz-instellingen werken, zou de continuïteit van de zorg onder druk staan. In het ergste geval zouden mogelijk zelfs afdelingen moeten sluiten. Maar zelfs met de griepgolf, vallen de gevolgen mee, zegt een woordvoerder nu.
"Tot nu toe hebben de Wet DBA en huidige griepgolf er nog niet voor gezorgd dat afdelingen dicht moeten, en wachtlijsten langer worden dan ze al zijn. Toch blijft de personele bezetting wel een onderwerp dat ons bezighoudt. Juist omdat we het moment voor willen blijven dat ingrijpende maatregelen nodig zijn en daarmee de zorg voor kwetsbare mensen op de tocht komt te staan."
Huisartsen: nog inzet zelfstandigen
Ook bij de huisartsenzorg zijn er geen problemen. Dat komt doordat hier nog met zzp'ers gewerkt mag worden, aldus een woordvoerder van de Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV).
"In het verleden is een modelovereenkomst over de inzet van zzp'ers goedgekeurd door de fiscus. Die overeenkomst is tot 30 september geldig. Zolang huisartsen zich strikt houden aan die afspraken die daarin staan, kan er met zelfstandigen gewerkt worden."
Veel ziekenhuizen hebben de inzet van zzp'ers afgeschaald, maar zijn er in sommige gevallen niet volledig mee gestopt. Dat geldt bijvoorbeeld voor het Amsterdam UMC.
"Wij proberen ons zoveel mogelijk te houden aan de wet. Dit heeft impact op de roosters en daarom kunnen wij op sommige onderdelen niet zomaar van de ene op de andere dag stoppen met de inzet van zzp'ers", stelt het ziekenhuis.
Overschot aan operatie-assistenten
Bij het Rijnstate in Arnhem zijn alle zelfstandigen wel de deur gewezen. "We hebben de afgelopen jaren al ingezet op het werken met personeel in loondienst. Het is vooral een uitdaging om medewerkers tijdig op te leiden voor de specialisaties waaraan behoefte is."
Dat lukt, zegt het ziekenhuis. Zo haalden na hun basisopleiding vorig jaar 57 zorgprofessionals hun diploma voor een specialisatie. Daarnaast zijn 190 werknemers nu bezig met een specialisatie. "Dankzij die aanpak zitten we qua bezetting bij de operatiekamer (ok) bijvoorbeeld ruim in onze jas", aldus een woordvoerder. Er is zelfs een personeelsoverschot, waardoor ok-personeel wordt uitgeleend aan andere ziekenhuizen.
Onderwijs en kinderdagopvang
Werk jij in het onderwijs of bij een kinderdagopvang en zijn er daar problemen met de roostering vanwege de strengere handhaving op schijnzelfstandigheid?
Merk jij als ouder of verzorger dat de school of kinderopvang vraagt om de kinderen thuis te houden door het personeelstekort?
Neem dan contact op met de redactie.
Soms een collega minder
Bij het Amphia Ziekenhuis in Breda liggen door de griepgolf meer patiënten in het ziekenhuis. Ook veel medewerkers zijn ziek. Tot nu toe lukt het steeds om problemen te voorkomen, ook omdat er extra personeel is aangenomen en er wordt gewerkt met detacheringsbureaus.
"Maar ook wordt er bij ziekte wel eens een dienst gewerkt met een collega minder of schalen we bedden af (alleen wanneer dit echt kan) om diensten op te lossen."
Tandje erbij
Bij het Antoniusziekenhuis in Nieuwegein zijn zulke maatregelen nog niet nodig.
"Wij merken de gevolgen van de handhaving van de wet DBA en van de griepgolf. Het lukt ons tot nu toe nog wel om met de beschikbare capaciteit de zorg te blijven leveren. We hoeven geen zorg af te schalen, mede dankzij extra inzet van onze medewerkers", aldus een woordvoerder.
Veel zorginstellingen hebben vorig jaar extra personeel geworven of zijn met detacheringsconstructies gestart. Vaak gaat het om externe detacheringsbureaus, maar de Gelderse zorgorganisatie Sensire (woonzorgcomplexen en thuiszorg) heeft bijvoorbeeld de eigen flexpool 'opnieuw vormgegeven'.
Zzp'ers die niet in loondienst willen, kunnen zich via de flexpool op openstaande diensten inschrijven. Hoeveel mensen ingeschreven staan bij de flexpool was vrijdag niet bekend, maar volgens een woordvoerder komen er nog steeds sollicitaties binnen.
Familie helpt met ontbijt
Ook springen 'naasten' zoals familieleden bij, bijvoorbeeld door koffie te schenken, samen te koken of te helpen bij het ontbijt. "Er is meer verbinding ontstaan tussen collega's en teams organisatiebreed, naasten en vrijwilligers."
En ook bij Zorggroep Elde Maasduinen zijn de gevolgen 'op dit moment' te overzien. "Wij krijgen de roosters rond, ook buiten de griepgolf om," zegt een woordvoerder.
In het Deliveroo-arrest oordeelde de rechter dat maaltijdbezorgers in loondienst moeten, zie je in de video.