Experts kritisch over betonnen muur bij vliegtuigongeluk Zuid-Korea: 'Heel raar'

Er is nog veel onduidelijk over de oorzaak van het vliegtuigongeluk in Zuid-Korea. Mogelijk kwam het toestel in de problemen door een zwerm vogels. Maar luchtvaartdeskundigen snappen vooral niet waarom er een betonnen muur aan het einde van de landingsbaan stond: "Daardoor is dit een grote ramp geworden."
Op beelden die van het ongeluk werden gemaakt, is te zien hoe het vliegtuig op zijn buik over de landingsbaan schuift. Eén ding is daardoor duidelijk: het landingsgestel was niet uitgeklapt. De (schokkende) beelden zijn hieronder te zien:
"Het lijkt er daarnaast op dat de flaps, die uit de vleugel komen om het vliegtuig af te remmen, ook niet uitgeklapt waren", zegt luchtvaartdeskundige Benno Baksteen. "Het zag eruit alsof het vliegtuig erg snel vloog toen het de grond raakte. Samen met de ingeklapte wielen, wijst dat op een hydraulisch probleem."
Hydrauliek is de term die gebruikt wordt voor de aandrijving van het vliegtuig. "Dat gebeurt vanuit de motoren, dus het lijkt erop dat beide motoren waren uitgevallen", zegt Baksteen.
'Vliegtuig onder controle'
Het ongeluk gebeurde zondagochtend vroeg, op Muan International Airport in het zuidwesten van Zuid-Korea. Het toestel was afkomstig uit Thailand. Bij de landing ging het mis. Alle passagiers en vier bemanningsleden kwamen om het leven, toen het vliegtuig van de landingsbaan afschoot en tegen een betonnen muur klapte. Twee personeelsleden konden levend uit de staart worden gered.

Luchtvaartdeskundigen hebben vooral veel vragen over het ongeluk. "Waarom landde het vliegtuig pas halverwege de landingsbaan? Waarom stonden er nog geen brandweermensen klaar? Waarom stond er een betonnen muur aan het einde van de landingsbaan?", zegt een deskundige tegen persbureau Reuters.
Op de beelden die rondgaan van de crash, is te zien dat het vliegtuig vrij stabiel lijkt te zijn op het moment van landen. "De piloten hebben duidelijk controle over het vliegtuig", zegt een andere expert tegen Reuters. "Meestal als het vliegtuig zo stabiel de grond raakt, loopt het goed af."
Mogelijk kwam het vliegtuig pas kort voor het landen in de problemen, waardoor de piloten geen tijd meer hadden om te reageren. Ze maakten pas kort voor de landing melding van een noodsituatie.
"Je kunt bijvoorbeeld ook het landingsgestel nog handmatig laten zakken, door gewoon de luiken open te doen", zegt Baksteen. "Dan vallen ze door de zwaartekracht naar beneden. Maar daar hadden ze dan, denk ik, geen tijd meer voor. Als beide motoren uit zijn, móét je wel landen."
Zwerm vogels
Eén van de mogelijke oorzaken die wordt onderzocht, is een zwerm vogels die de motoren in zou zijn gevlogen. Zo zou een passagier vlak voor het ongeluk een berichtje aan een familielid hebben verstuurd waarin stond dat er een vogel in de vleugel vastzat. Ook hadden de luchtverkeersleiders de piloten vlak voor het landen nog gewezen op een zwerm vogels op de luchthaven.
Vogels zijn een bekende oorzaak van vliegtuigongelukken. Als ze de motor invliegen, kan deze stoppen met draaien. Zo was de wereldberoemde noodlanding van Captain Sully op de Hudson-rivier in New York nodig omdat beide motoren waren uitgevallen na een confrontatie met een zwerm ganzen.

"Dat moet dan wel een grote zwerm grote vogels zijn geweest", zegt Baksteen. "Een paar vogels of een zwerm kleine vogels, zou niet zo'n probleem moeten zijn. Het is bovendien erg zeldzaam dat beide motoren hierdoor uitvallen. Maar het kan wel."
Betonnen muur
Maar dat de ramp in Zuid-Korea zó groot werd, komt volgens Baksteen hoe dan ook niet door de zwerm vogels. "Dat komt door de betonnen muur die aan het einde van de landingsbaan stond. Aan het einde van de landingsbaan hoort er vrije uitloop te zijn, zodat het vliegtuig door kan schuiven. Dit is echt heel raar. Dit moet grondig uitgezocht worden."
Dat het vliegtuig op zijn buik over de landingsbaan schoof, zag er weliswaar 'vrij akelig' uit, maar: "Dat leek me wel overleefbaar", zegt Baksteen. "Als die muur er niet had gestaan, denk ik dat zeker de helft, misschien wel meer, dit overleefd had kunnen hebben. Door die muur is het een enorme ramp geworden."
Uit het vliegtuig zijn inmiddels de zwarte dozen veiliggesteld, waarop de vluchtgegevens en gesprekken in de cockpit geregistreerd worden. Er is wel schade, waardoor het onderzoek naar de oorzaak vertraging kan oplopen.